In onze reeks Hoe schrijf ik een lied heb ik al gewezen op het belang van een arrangement. Sommige liedjes die in ons collectief geheugen zitten gegrift, ontlenen hun kracht niet alleen aan de tekst of de melodie, maar ook aan het arrangement. Zo’n lied is “De zotte morgen” van Zjef Vanuytsel.
In dit lied wordt de morgen als een dwingend personage opgevoerd, die de onwillige mens uit zijn nachtrust haalt en de hele gemeenschap in beweging brengt, tegen de natuur in.
Het arrangement
- Intro: ééntonige viool, bas, gitaartokkel en piano-aanslag.
- Strofe 1 stem, bas en gitaar.
- Voorrefrein: + viool
- Refrein: + altviool
- Tussenstuk = intro
- Strofe 2: terug bas, gitaar en stem
- Voorrefrein: + blazers
- Refrein: + viool dan + altviool dan +blazers (dit refrein/voorrefrein duurt wat langer)
- Tussenstuk = intro
- Strofe 3
- Voorrefrein: +blazers
- Refrein: niets extra!
- Outtro = Intro met herhaling van einde refrein
Het arrangement bouwt op naar het middelste refrein dat het ganse spectrum van violen en blazers aanspreekt. Het lijkt me overigens dat alles is ingespeeld op synthesizer.
mensen lopen naast elkaar
een verre groet een stil gebaar
want alles wordt nu door de tijd gemeten
Het derde en laatste refrein bevat hetzelfde instrumentarium als de strofes. Het benadrukt hoe het échte leven, de natuur, de kinderen, de dwazen, onaangeroerd blijven door de zotte morgen.
We zien hier dus hoe het arrangement ten dienste staat van de boodschap. Hoe drukker en wilder het wordt in het verhaal van Vanuytsel, hoe geweldiger het arrangement. De stilte voor de zotte morgen en de rust in de hoofden en oorden die nog niet zijn aangetast, krijgen een sober arrangement mee.
Frans Ieven produceerde, arrangeerde en schreef mee aan tal van liedjes, van RUM, over Della Bossiers tot Zjef Vanuytsel, wellicht zijn grootste prestatie. Later maakte hij carrière als radiobaas bij de VRT.