Jazz voor beginners (4) – Take 5

Het zou natuurlijk passender zijn om deel 5 in deze serie te wijden aan deze alom bekende jazz-standard van de Dave Brubeck Quartet, maar de chronologie heeft zijn rechten: na Autumn Leaves en A garota de Ipanema is dit de derde standaard die ik mezelf heb aangeleerd, de ritmegitaarpartij wel te verstaan, want komende dagen gaat de loopstation in overdrive om de melodische partij in te studeren.

Niet te verwarren met

Het kenmerk van Take 5 is niet zozeer een of andere bijzondere akkoordenprogressie, maar uiteraard de maatsoort van 5/4, wat theoretisch wil zeggen dat elke maat vijf tellen heeft van een kwartnoot. Die 5 tellen zijn er telkens 3+2: je krijgt in elke wending een lang deel (van drie kwartnoten) en een kort deel (van twee). Omdat ons primitieve muzikaal gevoel afgestemd is op marsen (2/2), walsen (3/4) of de meer stuwende poprock (4/4), geeft een maatsoort van 5/4 een wat ongemakkelijk gevoel, dat echter snel herkenbaar wordt en een welwillend oor aldus extra pleziert. Jazz is precies ontstaan door simpele deuntjes complexer te maken, met verrijkte harmonieën die niet evident zijn en voor het ongeoefende oor zelfs dissonant, met vingervlugge en vaak chromatisch variërende melodieën en hier dus ook door ritmische sprongen te maken die meer moeite vergen van de luisteraar.

De werkelijke componist van deze deun is Paul Desmond, die altsaxofoon bespeelde in het Dave Brubeck Quartet. De verdienste om dit ongebruikelijke en springerige ritme verteerbaar te maken, is geheel de zijne. Je ziet hem hier aan het werk in 1961:

https://www.youtube.com/watch?v=BwNrmYRiX_o

De begeleiding en de melodie zijn door gitaargoeroe Chet Atkins samengebracht in één partij, die door de hierna volgende amateur behoorlijk professioneel wordt gebracht:

Een derde en laatste versie krijg je hier van scatwonder Al Jarreau, die met een fraai stuk podiumkunst en stemvirtuoziteit deze standaard naar nieuwe hoogten stuurt:

 

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

For security, use of Google's reCAPTCHA service is required which is subject to the Google Privacy Policy and Terms of Use.

If you agree to these terms, please click here.